Tòa nhà thông minh là một khái niệm ngày càng phổ biến trong lĩnh vực xây dựng và đô thị hóa hiện đại. Theo quy định tại Điều 29 Nghị định 269/2025/NĐ-CP về phát triển đô thị thông minh, ban hành ngày 14/10/2025, tòa nhà thông minh được định nghĩa là công trình xây dựng áp dụng công nghệ, giải pháp, hệ thống quản lý và trang thiết bị kỹ thuật tiên tiến trong toàn bộ quá trình thiết kế, xây dựng và vận hành. Điều này giúp tối ưu hóa hiệu suất sử dụng, nâng cao chất lượng sống cho cư dân và người sử dụng, đồng thời góp phần vào sự phát triển bền vững của đô thị. Khái niệm này không chỉ dừng lại ở việc tích hợp công nghệ mà còn nhấn mạnh vào sự hài hòa giữa con người, môi trường và hệ thống kỹ thuật.
Yêu cầu đối với tòa nhà thông minh theo Nghị định 269/2025/NĐ-CP
Nghị định 269/2025/NĐ-CP quy định rõ ràng các yêu cầu mà một tòa nhà thông minh phải đáp ứng để đảm bảo tính khả thi và bền vững. Cụ thể, tại khoản 2 Điều 29, các yêu cầu cơ bản bao gồm một số yếu tố chính, nhằm hướng tới việc xây dựng các công trình hiện đại, an toàn và thân thiện với môi trường. Dưới đây là phân tích chi tiết từng yêu cầu để làm rõ hơn:
Thân thiện với môi trường và tiết kiệm năng lượng: Tòa nhà phải tuân thủ các quy định về xây dựng xanh, sử dụng năng lượng hiệu quả và thích ứng với biến đổi khí hậu. Ví dụ, có thể áp dụng các hệ thống năng lượng tái tạo như pin mặt trời hoặc thiết bị tiết kiệm điện, giúp giảm thiểu tác động tiêu cực đến môi trường và giảm chi phí vận hành lâu dài.
Khả năng kết nối và chia sẻ dữ liệu: Công trình cần có hệ thống kết nối an toàn, cho phép chia sẻ dữ liệu liên thông với hệ sinh thái đô thị thông minh hoặc trung tâm giám sát điều hành. Điều này hỗ trợ việc quản lý tập trung, như theo dõi lưu lượng giao thông hoặc quản lý tài nguyên đô thị, góp phần nâng cao hiệu quả quản lý toàn diện.
Ứng dụng mô hình thông tin công trình (BIM): Việc sử dụng BIM là bắt buộc trong thiết kế, xây dựng và quản lý vận hành. BIM giúp mô phỏng 3D công trình, dự đoán vấn đề tiềm ẩn và tối ưu hóa quy trình, từ đó giảm thiểu lãng phí và nâng cao độ chính xác trong thi công.
Bảo đảm tiện nghi, an ninh và an toàn: Tòa nhà phải duy trì môi trường sống và làm việc tiện nghi thông qua hệ thống quản lý tòa nhà thông minh (BMS), bao gồm kiểm soát nhiệt độ, ánh sáng tự động và các biện pháp an ninh như camera giám sát thông minh. Điều này không chỉ tăng cường sự thoải mái mà còn kịp thời cảnh báo rủi ro cho người sử dụng.
An toàn thông tin và bảo mật dữ liệu: Yêu cầu bảo đảm an ninh mạng, bảo mật dữ liệu cá nhân của người dùng công trình. Trong bối cảnh số hóa ngày càng sâu rộng, việc này giúp ngăn chặn các rủi ro như tấn công mạng hoặc lộ thông tin, đồng thời tuân thủ các quy định về bảo vệ dữ liệu quốc gia.
Những yêu cầu này không chỉ là tiêu chuẩn pháp lý mà còn là nền tảng để các dự án tòa nhà thông minh tại Việt Nam đạt được tính cạnh tranh quốc tế, đồng thời thúc đẩy sự phát triển bền vững.
Xu hướng phát triển tòa nhà thông minh trên thế giới
Trên thế giới, xu hướng phát triển tòa nhà thông minh đang diễn ra mạnh mẽ, với sự tham gia của nhiều quốc gia và tập đoàn công nghệ lớn. Các nước như Mỹ, Trung Quốc, Nhật Bản, Hàn Quốc, Đức, Anh và Pháp dẫn đầu trong việc áp dụng công nghệ tiên tiến vào xây dựng. Các tập đoàn như Samsung, LG, Siemens, Schneider Electric, Honeywell, Johnson Controls, IBM, Cisco, Microsoft, Oracle và Amazon đang đầu tư mạnh mẽ vào nghiên cứu và phát triển, tập trung vào các giải pháp như trí tuệ nhân tạo (AI), Internet vạn vật (IoT) và phân tích dữ liệu lớn.Ví dụ, tại Trung Quốc, tòa nhà The Crystal ở Hồng Kông được coi là biểu tượng với hệ thống quản lý năng lượng hiện đại, điều khiển ánh sáng tự động, thông gió tự nhiên và phân tích dữ liệu thời gian thực, giúp tiết kiệm đáng kể năng lượng. Tại Mỹ, tòa nhà One Bryant Park ở New York nổi bật với hệ thống giám sát chất lượng không khí, chiếu sáng tự động và thang máy thông minh, không chỉ giảm tiêu thụ năng lượng mà còn nâng cao trải nghiệm người dùng. Xu hướng này đang hướng tới việc tích hợp bền vững, với trọng tâm là giảm phát thải carbon và tăng cường khả năng thích ứng với biến đổi khí hậu, dự kiến sẽ tiếp tục phát triển mạnh trong thập kỷ tới nhờ sự hỗ trợ từ các chính sách toàn cầu.
Xu hướng phát triển tòa nhà thông minh tại Việt Nam
Tại Việt Nam, khái niệm tòa nhà thông minh đang nhận được sự quan tâm ngày càng lớn, đặc biệt sau khi Nghị định 269/2025/NĐ-CP được ban hành, tạo khung pháp lý rõ ràng cho sự phát triển. Nhiều dự án đã và đang được triển khai tại các đô thị lớn như Hà Nội, TP. Hồ Chí Minh và Đà Nẵng, với sự tham gia của cả doanh nghiệp nhà nước và tư nhân.Các tòa nhà thông minh ở Việt Nam thường tích hợp hệ thống quản lý thông minh, an ninh tiên tiến, điều hòa và chiếu sáng tự động, nhằm tiết kiệm năng lượng và nâng cao tiện ích. Ngoài ra, nhiều công trình còn chú trọng thiết kế không gian xanh, hệ thống giải trí đa dạng và các tiện ích hướng tới trải nghiệm sống bền vững. Ví dụ, các dự án tại TP. Hồ Chí Minh đang áp dụng BIM và IoT để quản lý tài nguyên hiệu quả hơn. Với sự hỗ trợ từ chính sách nhà nước, xu hướng này dự kiến sẽ mở rộng, góp phần vào mục tiêu xây dựng đô thị thông minh quốc gia, đồng thời thu hút đầu tư nước ngoài và nâng cao chất lượng cuộc sống cho người dân.Trên đây là thông tin mà Mys Law cung cấp. Mọi thắc mắc liên quan đến nội dung bài viết xin vui lòng liên hệ 0969.361.319 hoặc email: [email protected] để được giải đáp.Trân trọng!Người biên tập: Nguyễn Thị Trà My
