Thủ tục đăng ký nhận cha, mẹ, con là một thủ tục hành chính thuộc lĩnh vực hộ tịch, được thực hiện tại Ủy ban nhân dân cấp xã nơi cư trú của người nhận hoặc người được nhận là cha, mẹ, con. Thủ tục này nhằm xác lập quan hệ pháp lý giữa cha, mẹ và con theo quy định của pháp luật Việt Nam, cụ thể là Luật Hộ tịch số 60/2014/QH13, Luật Hôn nhân và gia đình số 52/2014/QH13, Nghị định số 123/2015/NĐ-CP, và các văn bản hướng dẫn liên quan như Thông tư số 04/2020/TT-BTP, Thông tư số 03/2023/TT-BTP, và Nghị định số 07/2025/NĐ-CP.

Trình tự thực hiện

Người yêu cầu đăng ký nhận cha, mẹ, con có thể lựa chọn nộp hồ sơ trực tiếp tại Trung tâm Phục vụ hành chính công hoặc qua hình thức trực tuyến trên Cổng dịch vụ công quốc gia hoặc Cổng dịch vụ công cấp tỉnh. Đối với hình thức trực tiếp, người yêu cầu nộp hồ sơ và lệ phí (nếu có) tại Trung tâm Phục vụ hành chính công có thẩm quyền. Nếu chọn hình thức trực tuyến, người yêu cầu cần đăng ký tài khoản, xác thực người dùng, cung cấp thông tin theo biểu mẫu điện tử, đính kèm bản chụp hoặc bản sao điện tử các giấy tờ theo quy định, và nộp phí, lệ phí qua chức năng thanh toán trực tuyến.

Cán bộ tiếp nhận hồ sơ sẽ kiểm tra tính đầy đủ, hợp lệ của hồ sơ. Nếu hồ sơ hợp lệ, cán bộ tiếp nhận sẽ cấp Phiếu hẹn trả kết quả (trực tiếp hoặc qua thư điện tử, tin nhắn). Hồ sơ sau đó được chuyển đến công chức tư pháp – hộ tịch để thẩm tra. Trong trường hợp hồ sơ chưa đầy đủ, người yêu cầu sẽ nhận thông báo để bổ sung, hoàn thiện. Nếu không bổ sung được, cơ quan có thể từ chối giải quyết và thông báo lý do.

Công chức tư pháp – hộ tịch thẩm tra tính thống nhất, hợp lệ của hồ sơ. Nếu cần xác minh thêm hoặc không thể trả kết quả đúng hạn, cơ quan sẽ gửi Phiếu xin lỗi và hẹn lại ngày trả kết quả. Khi hồ sơ đáp ứng yêu cầu, công chức ghi nội dung vào Sổ đăng ký nhận cha, mẹ, con, cập nhật thông tin trên Phần mềm đăng ký, quản lý hộ tịch điện tử dùng chung, và in Trích lục đăng ký nhận cha, mẹ, con. Kết quả được chuyển đến Trung tâm Phục vụ hành chính công hoặc gửi qua thư điện tử, thiết bị số cho người yêu cầu.

Thành phần hồ sơ

Hồ sơ đăng ký nhận cha, mẹ, con bao gồm các giấy tờ bắt buộc như Tờ khai đăng ký nhận cha, mẹ, con (theo mẫu TKngknhnCMC cho hình thức trực tiếp hoặc biểu mẫu điện tử DTTT-ngknhnchamcon cho hình thức trực tuyến). Ngoài ra, cần nộp chứng cứ chứng minh quan hệ cha, mẹ, con, như văn bản của cơ quan y tế, cơ quan giám định, hoặc văn bản cam đoan của các bên kèm xác nhận của ít nhất hai người làm chứng. Người yêu cầu phải xuất trình giấy tờ tùy thân hợp lệ (hộ chiếu, chứng minh nhân dân, thẻ căn cước công dân) và giấy tờ chứng minh nơi cư trú (nếu không khai thác được từ Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư).

Đối với hồ sơ nộp trực tiếp, bản sao chứng thực hoặc bản chụp kèm bản chính được chấp nhận. Đối với hồ sơ trực tuyến, bản chụp phải rõ nét, đầy đủ nội dung, từ giấy tờ hợp lệ. Các giấy tờ do cơ quan nước ngoài cấp cần được hợp pháp hóa lãnh sự, trừ trường hợp được miễn theo điều ước quốc tế.

Thời hạn giải quyết và lệ phí

Thời hạn giải quyết thủ tục là 3 ngày làm việc, hoặc tối đa 8 ngày làm việc nếu cần xác minh. Lệ phí được quy định bởi Hội đồng nhân dân tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương, nhưng miễn lệ phí cho người thuộc gia đình có công với cách mạng, hộ nghèo, hoặc người khuyết tật. Phí cấp bản sao Trích lục đăng ký nhận cha, mẹ, con (nếu có) được thực hiện theo Thông tư số 281/2016/TT-BTC ngày 14/11/2016.

Điều kiện thực hiện

Thủ tục chỉ áp dụng khi cả bên nhận và bên được nhận là cha, mẹ, con còn sống và không có tranh chấp về việc nhận cha, mẹ, con. Trường hợp nam, nữ chung sống như vợ chồng nhưng không đăng ký kết hôn, nếu người cha làm thủ tục nhận con mà không liên hệ được với người mẹ, thì không cần ý kiến của người mẹ trong Tờ khai.

Kết quả thực hiện

Kết quả của thủ tục là Trích lục đăng ký nhận cha, mẹ, con, bản sao Trích lục (nếu yêu cầu), hoặc bản điện tử Trích lục. Người yêu cầu có trách nhiệm kiểm tra và xác nhận thông tin trên Trích lục điện tử trong vòng một ngày.

Thủ tục này đảm bảo quyền lợi pháp lý của các bên liên quan, đồng thời tuân thủ các quy định pháp luật hiện hành, tạo điều kiện thuận lợi cho công dân trong việc xác lập quan hệ cha, mẹ, con.

Trên đây là thông tin mà Mys Law cung cấp. Mọi thắc mắc liên quan đến nội dung bài viết xin vui lòng liên hệ 0969.361.319 hoặc email: [email protected] để được giải đáp.

Trân trọng!

Người biên tập: Phạm Huỳnh Thanh Bảo